Habeşistan  Havayolu  kazası-2…! (Ethiophian  Airways  accident-2…!)

 Enkaz  mahalli

Habeşistan  Havayollarına  ait  bir  Boeing 737 MAX 8 (veya, Boeing  737-800  MAX, hangisi doğruysa !)  kazası, bazı ‘sleeping  beuty’leri  tatlı  uykularından, biraz,  uyandırmış  görünüyor ! (Sadece  ortada ‘Beyaz-Atlı Prens’ yok; şimdilik !)

Bu  kazanın  Endonezya’da, Ekim  2018’de  meydana  gelen  Lion  Air  Boeing 737  MAX 8  kazasıyla büyük  benzerlik  göstermesi  ‘havacılık  dünyasını’ bu  ‘tatlı (belki, kârlı  demek  daha  doğru) uykusundan’ (keyifsiz  bir şekilde) uyandırmasının  sebebi.

Başta  Çin  olmak  üzere,  birçok  ülke, bu  tip  uçakların  uçuşunu peş peşe  durdurdu. Daha  da  ileri  giderek, bu  tip  uçakların  ülke  hava  sahasına  girişini  de yasakladı. Alınan  bu  kararlar,  şüphesiz, elinde  bilet  olan  ve  gerçekleştireceği  yolculuğa  kısa  bir  süre  kalan  birçok  yolcuyu  sıkıntıya  soktu.

Ama,  alınan  bu  karalar  doğrudur  ve  desteklenmelidir. Ortada  ölümcül  bir  risk  mevcutken, olası  başka-benzer  bir  kaza  göze  alınamazdı !

Ülkemiz  havacılığının da, alınmakta  olan  bu  kararlara  fazla  gecikmeden  katılmış  olması sevindirici. ABD  bile, bir  süre  direndikten  sonra (!), envanterindeki bu  model  (MAX 8  ve  MAX 9) uçakların  uçuşunu  durdurdu.

Basından  izlendiği  kadarıyla, bu  uçakların  üreticisi, daha  şimdiden, hisse  senetleri  üzerinden, hatırı  sayılır  bir  bedel  ödemiş  durumda !  Halen  üzerinde  çalıştığı  ‘yazılım güncelleme  çalışmalarını’, herhalde, hızlandırarak  suçlandıracaktır.

ABD  Başkanına  atfedilen  bir  beyana  göre:  ‘Uçak  sistemleri uçakların  uçamayacağı  kadar  karmaşık  bir  hale  geldi’…Bu  ifadenin  ne  derece  doğru    ve  savunulabilir  olduğu… tartışılabilir. Ancak, yeterince  açık  olan  bir  hususun: ‘Uçak  Sertifikasyonunda  yeterince  özenli  davranılmadığı”  gerçeği; kim  ne  derse  desin !

Havacılık  dünyasında  ‘milli  ve  uluslararası  sertifikaların  neredeyse  bir  gün  arayla  verilebildiğine’  dahi  tanık  olduk !

Ekim 2018’de  meydana  gelen  Lion  Air (çok  benzer) kazasını  takiben  gerçekleştirilen  araştırmalarda, bu  tip  uçakta  yapılan ‘Uçuş  Kumanda  Sistemi’ geliştirmelerinin pilot  eğitimi  ve pilot  el  kitaplarına  gerektiği  gibi  yansıtılmadığı  hususunda çok  ciddi  iddialar  ortaya  atılmış, takiben,  gerek  İmalatçı  ve  gerekse FAA (ABD Havacılık Sertifikasyon  İdaresi) havayolu  işletmelerine  acil  bilgilendirmeler  yapmış, talimatlar  yayımlamıştı.

Kalhan Rosenblatt ve  Jay Blackman’ın,  nbc.news’te  13  mart  2019’da  yayımlanan,  haberine  göre, bu  kazadan  önce,  bu  tip  uçakla  uçan  birçok  pilot şikayet  bildirimlerinde  bulundu. Bu  şikayetler, genelde, kalkışı  takiben, otopilotta  uçan  uçağın burun  aşağı sapma  eğilimiydi. Bu  şikayetlerde Pilot  El  Kitabı  yetersizliği  tekrar  vurgulanmıştı.

FAA, 13 Mart 2019’da, MAX  8  ve  MAX 9 )’ların  uçuşunu  durdurduğunu  duyurdu. FAA’in  gerekçesi Lion  Air  kazası  ile  bu  son  kazada yaşanan  uçuş  paternlerinin (uçak  davranışlarının) birbirine  çok   benzer  olmalarıydı !  Uçakta  mevcut  olan ‘Stol  Önleme  Sistemi’ (MCAS) meydana  gelen  bu  iki  kazada  ana  şüpheli  durumunda !

Basında  yer  alan  bilgilere  göre, Boeing, halen  üzerinde  çalışılan  yazılım  güncellemelerini  Nisan 2019  sonuna  kadar sonuçlandırıp  kullanıcılara  sunmayı  hedeflemekte.

Boeing  firması  da, FAA’in  bu  talimatını desteklediğini açıkladı. (Açıklamak  zorunda  kaldı  demek  daha  doğru  gibi !)

Peki,  ‘Uçuş  Emniyeti’  sahasında  ülke  olarak,  biz  ne  yapıyoruz ?  Çalışmalarımızı  hızlandırıyor  muyuz ?  Bu  sahada  belirlenen  gerçekleri  kamuoyuyla  paylaşıyor  muyuz ?

Ağustos 2016’da, Çorlu  yakınında  meydana  gelen  ‘eğitim  uçağı  kazası’nın  incelemesi  sonuçlandırılabildi  mi ? Ya  ondan  sonra  meydana  gelen ‘Helikoptere  Çarpan  Kule’  kazası…?

Başka  ülkelerde  meydana  gelen  kazaları  izlerken,  kendi  ülkemizde  meydana  gelen  kazaları, yoksa,  unutuyor  muyuz ?

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

https://www.nbcnews.com/news/us-news/u-s-pilots-complained-about-boeing-737-max-8-months-n982651

 

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.