Uzaya taşınan  uydular yazılım  hatasından  mı  kaybedildi…? (Satellite loss   may  be on programming error…!

Meteor-M ve  taşıyıcı  roket (Temsili)

Rusyanın, yeni  fırlatma  üssü  “Vostochny”den  (Vostochny Cosmodrome )   28 Kasım 2017’de  uzaya  gönderdiği   hava  durumu  gözetleme  uydusu  “ Meteor-M “  ile iletişim  kaybedilmişti…

Rusya  Uzay  Ajansından  12 Aralık  2017, Salı  günü  yapılan  açıklamada,  bu  olaya  bir  yazılım hatasının  yol  açtığı  söylendi…!

Spacedaily.com’da, bu  konuda  12 Aralık 2017  tarihinde  yayımlanan  habere  göre, bu  açıklama tartışmaya  yol  açmış…!

Haberde, Soyuz  taşıyıcı  roketinden  ayrıldıktan  sonra,  uyduyu  son  yörüngesine  taşıyacak  olan     “üst kademe” (upper  stage)  roket  beklenenden  farklı  şekilde çalışarak, görevin  başarısız  olmasına  sebep  olmuş…

Roscosmos’tan  yapılan  açıklamada,  bu  roket  kademesinin farklı  çalışmasına bir  yazılım  hatasının  sebep  olduğu  söylenmiş…  Bu  fırlatma  başarılı  olsaydı,   bu  meteoroloji  uydusuna  ilave  olarak, farklı  ülke  ve  kurumlara  ait 18  küçük  uydu  da  yörüngeye  yerleştirilecekti…

Hatalı  yazılımın  yirmi  yıl  önce  hazırlanıp,  bu  fırlatmada  da kullanılmış  bir  yazılım  olduğu  söyleniyor… Görünen  o ki, çok  eskiden  hazırlanmış  da  olsa, yazılımların yeni  sistemlerde/uygulamalarda  kullanım sürecinde, yerde yeterince  test  edilmediği  anlaşılıyor…

Uzay  yolculuklarında, donanımın  yanında yazılım  da  birçok  başarısız  görevin  sebebi  oldu…

Bu  kapsamda  hemen  hatırlanacaklardan  biri,  1998’deki  Mars  yolculuğunda yazılımda  “inç  ve  metrik”  sistem  birimlerinin karıştırılması  sebebiyle, NASA’nın   yörüngeye  sokamayıp, uzayda  kaybettiği  Mars  Climate  Orbiter…!

ESA’nın  Ariane 4  roketinde  denenip, daha  sonra Ariane 5 (Flight 501)  uçuşunda  da  kullanılan  bir  yazılım  fırlatmayı takiben bilgisayar  arızasına  sebep  olarak, roketin  kontrollu  olarak  patlatılmasını gerektirdi…!

Venüse  gönderilmek  üzere, 1962’de  fırlatılan  Mariner 1  aracın  taşıyan  roketin uçuş  yolundan  saparak  kontrollu patlatılmasına  da   yazılımdaki basit  bir  hatanın  sebep  olduğu  belirlenmişti…

Avrupa  Uzay  Ajansının (ESA) Mars  iniş  aracı  Schiaparelli  de,  yazılım hatası  sebebiyle,  16 Ekim 2016’da  Mars  yüzeyine   çarpmıştı…

Sonuç  olarak, yer  testlerinden  yapılan  zaman/para  tasarrufu, görev  başarısızlığı  olarak  geri  dönerken,  uzay  çalışmalarına  olan  güveni  de  sarsmakta…!

Hatanın-arızanın  adı, türü ne  olursa  olsun, iş  “insan”da  bitmekte…

Sonuçta, hepsi,  “insan hatası”…!

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

http://www.spacedaily.com/reports/Russian_space_agency_blames_satellite_loss_on_programming_error_999.html

https://raygun.com/blog/10-costly-software-errors-history/

 

 

One thought on “Uzaya taşınan  uydular yazılım  hatasından  mı  kaybedildi…? (Satellite loss   may  be on programming error…!

  1. Geri bildirim: Uzaya taşınan  uydular yazılım  hatasından  mı  kaybedildi…? (Satellite loss   may  be on programming error…! — HAVACILIK VE UZAY | tabletkitabesi

Yorumlar kapatıldı.