Ölümsüz  ölü  bir  yıldız  …mı ? ( A  dead  star that   may never die…?)

  

Süpernova (temsili)

(Kaynak: NASA/ESA/STSCI/G. Bacon)

Bir  yıldız   süpernova  olarak  iki  defa  patlayabilir  mi…?

Jake Parks’ın  astronomy.com’da  8 Kasım 2017  tarihinde  yayımlanan  bir  haberine  göre,  yıldız  “  iPTF14hls ”,  son  altmış  yılda, süpernova  olarak  iki  defa  patladı…!

Süpernovalar,  yeterince  büyük  yıldızların,  (birinci)  yaşamlarının  son  döneminde  patlayarak, gaz  ve  tozunun  büyük  bir  kısmını  uzaya  saçtığı  ve  geride  bir  Beyaz  Cüce  yıldızın  kaldığı,  çok  renkli  küresel  görünümler…

Bilim  insanlarına  göre, yıldızların  süpernova olarak   patlamalarının  çoğu  birer  defa  gerçekleşmekte… (Geride  bırakılan  Beyaz  Cüce  tekrar  patlayamamakta…!)

Ancak, yıldız    “iPTF14hls”te  durum  biraz  farklı… Yapılan  araştırmada,  bu  gök  cisminin  altmış  yıllık  bir  dönemde  iki  defa  patlamış  olduğu  belirlendi…!

Bu  araştırmanın lideri Lair Arcavi ( University of California-Santa Barbara ), bu  keşfi  yıldız  patlamalarında  son  on  yılın  en  anlaşılamaz  olayı  olarak  nitelemiş…!

Bu “garip”  davranan-yıldız Eylül 2014’te   “Palomar Transient Factory-PTF”  değişken ışıyan  cisim  (yıldız, süpernova,…)   araştırma  projesi  kapsamında  belirlenmiş…

Yıldızın  bulunduğu  bölgenin 1954  ve  1993  yılındaki  görüntüleri.

(Kaynak: POSS/DSS/LCO/S. Wilkinson/astronomy.com)

Araştırmacılar,  iki  yıllık  gözlem  süresinde, Tip II-P  tipindeki  yıldız  “iPTF14hls “nin  ışığının en  az  beş  defa  azalıp  arttığını  belirledi…  Tip II-P  tipindeki  yıldızların  sebep  olduğu  süpernovaların  çoğunun  ışığının  yüz  gün  kadar  parlayıp,  sonra  tekrar  parlamayacak  şekilde  sönüp  kaybolduğu  bilinmekte…

Astronomlar, bu  yıldıza  ait  geçmiş  gözlemlerin  arşiv  kayıtlarına  baktıklarında, 1954  yılında  gözlenmiş   başka  bir  patlama  kaydının  da  mevcut  olduğunu  gördüler… Bu  durumda,  bu  yıldız  altmış  yıl  arayla  iki  defa  patlamış  oldu…!

Astronomlar,  bu  yıldızın  çifte  patlamasının  bir  “kararsız  yıldız-çifti”  kaynaklı  (pulsation pair instability supernova)  olabileceğini  düşünüyor… Bu teoriye  göre, çok büyük  kütleli  ve  çok  sıcak  olabilecek  bu  yıldız, çekirdeğinde  anti-madde  yaratarak kararsız  bir  hale   gelebilir… Tekrar  eden  patlamalar  bu  sebepten  kaynaklanıyor  olabilir…!

Yapılan  hesaplamalarla  bu  yıldızın  ilk  patlama  öncesinde  Güneşin  elli  katı  kadar  bir  kütleye  sahip  olduğu  sonucuna  varıldı…

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

http://www.astronomy.com/news/2017/11/zombie