Dinozor  öldüren  asteroid Dünyayı  iki  yıl  süreyle  karanlıkta  bırakmış  olmalı…! (Dino-killing asteroid could have put  Earth into  two  years of darkness…!)

Spacedaily.com’da,  22  Ağustos  2017  tarihinde  yayımlanan  bir  yazıda  böyle  söyleniyor…

Yeni  bir  araştırmaya  göre, Dünyaya  66  milyon  yıl  önce  çarptığ  varsayılan  asteroid,orman  yangınları  sebebiyle atmosfere karışan yüksek  miktardaki  is  (soot) yüzünden, Dünyayı  iki  yıl  süreyle  karanlıkta  bırakmış  olabilir…

Fotosentezi durduran  bu  gelişme gezegenin ciddi  bir  şekilde  soğumasına  sebep  oldu  ve dinozor  çağının sonunu  işaret  eden kütle  halinde  yok  oluşu  tetikledi…!

ABD  Ulusal  Atmosfer  Araştırma  Merkezi ( National Center for Atmospheric Research-NCAR) ile  NASA  ve Kolorado  Üniversitesinden (  University of Colorado; Boulder)  araştırmacılar, güçlü bilgisayar  modeli kullanarak, Dünyanın “Cretaceous-Paleogene Period”ları üzerine  gerçekleştirdikleri  araştırmada, “K-Pg” yok oluşu  adı  verilen ve  Dünyadaki canlıların  üçte  ikisinin  yok olduğu  hesaplanan  bu  olayın  asteroid  çarpması  ile  aynı  dönemde  gerçekleştiğini belirlediler…

Kuzey-Güney  Amerika  kıtalarının  birleşim  bölgesi olan  ve   “Yucatan Peninsula”  adı  verilen bölgede  gerçekleşen  bu  çarpma  olayında depremlerin  yanında “tsunami”ler (sumani  okunur !) ve volkan  patlamaları  da  gerçekleşti…

Araştırmacılar, çarpmanın  şiddetiyle buharlaşan ve  atmosferin  yükseklerine püskürtülen  kayaların,  burada  soğuyarak  oluşturduğu küreciklerin (spherules) yeryüzüne  yağması  esnasında, sürtünmeler  sonunda  ısınan  bu  kum parçaları  küresel  orman  yangınlarını  tetikledi…!

Dinozorlar  gibi  büyük  cüsseli  hayvanlar  çarpmayı  takiben  hemen  yok  olurken, denizlerde  ve  toprak  altında yaşaya  hayvanlar  bir  süre  daha  hayatta  kalabildi…

Araştırmacılar, “NCAR-based Community Earth System Model (CESM)” adlı  yazılım kullanılarak  gerçekleştirdikleri  araştırmada, yangınlar  sonunda  ortaya  çıkan  isin küresel  iklime  olan  etkisini  de araştırdılar…

Gerçekleştirdikleri simülasyonlarda, böyle  bir  olayda, birbuçuk  yıl  süresince  Dünyada  fotosentezin sürdürülemeyeceği sonucuna  vardılar…Planktonların  yok olmasıyla  denizlerdeki birçok  canlı  yaşamı  da  sonlandı…!

Atmosferdeki  is  tabakasının  Güneş  ışığını engellemesi  sebebiyle, kara  yüzeyindeki  sıcaklık 28  santigrad  derece, Okyanus  yüzeyindeki   sıcaklık  da 20 derece  kadar  azaldı…

Bu  dönemde, atmosferde  biriken  is stratosferin  daha  fazla  ısınarak, daha  fazla  su  buharı  tutmasını  sağladı… Kimyasal  tepkime  sonunda hidrokarbonlar  üreten  su  buharı  tabakası ozon  tabakasının  daha  da  bozunmasına,  bu  durum  da, is  tabakasının  dağılmasından  sonraki  dönemde, zayıflayan ozon  tabakasının etkisiyle, Güneş radyasyonunun   yeryüzüne  daha  fazla  zarar vermesine  sebep  oldu…

Stratosferde  biriken su buharı  katmanının Güneş  ışığını  engelleyen  is  tabakasını hızla dağıtması  sonunda, hava soğumaya  başladı…Takiben başlayan  kar  yağışı atmosferdeki  isin  birkaç aylık  bir  süre  içinde  daha da  azalmasını  sağladı…

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

http://www.spacedaily.com/reports/Dino_killing_asteroid_could_have_thrust_Earth_into_2_years_of_darkness_999.html