Samanyolunun “misafir”  yıldızları…!  (Guest  stars  of Milky Way…!)

(Kaynak: Amanda Smith/

Gökyüzünde  gözlediğimiz  yıldızların  tümü  Samanyolu’na  ait  olmayabilir…!  Bugün  var  olsalar  da, yarın  olmayabilirler… Burada,  yıldız  ölümlerinden  bahsetmiyoruz…

Matt  Williams, universetoday.com’da 7 Temmuz  2017  tarihinde  yayımlanan  bir  haberinde  bu “misafir”  yıldızlara  dikkat  çekmiş…

Avrupa  Uzay  Ajansının (ESA) 2013  yılında  uzaya  gönderdiği  gözlem  aracı GAIA (GAIA  Observatory), gerçekleştirdiği  üç  buçuk  yıl-süreli  gökyüzünün  haritasını  çıkarma  çalışmaları  kapsamında Samanyolunda  bazı  ilginç  keşifleri  mümkün  kılacak  veri  de  sağladı…: Çok  yüksek  hızlı  altı  yeni  yıldız (hypervelocity  stars) …!

Keşfedilen  bu  çok  yüksek-hızlı  yıldızlardan  birinin gelecekte  samanyolu’nu  terketmesi  dahi  sözkonusu…

Araştırmacılara  göre, hızı  saniyede  yüzlerce  kilometreyi  bulabilen  bu  yıldızların yıldız  yaklaşmaları  sebebiyle  veya  süpernova  patlamaları  sebebiyle hızlandırıldıkları  düşünülmekteydi…

On  yıl  kadar  önce, Samanyolundaki  bazı  yıldızların bu  gökadanın  merkezindeki Kara  Delik ( Sagittarius A* )  tarafından hızlandırıldığı sonucuna  varıldı…

Leiden  Üniversitesinden (Hollanda) Elena  Mari  Rossi, bu  “özel” yıldızların  belirlenebilmesi  için, özellikle, Güneşin 2.5-4  katı  kütleye  sahip  yıldızların  incelendiğini söylemiş…  Bu  yıldızlar, halen  gözlendiği  bölgelerde doğmamış  olma  olasılığı  yüksek  olan  yıldızlar…!

Araştırmacılar belirlenen  bu  yüksek  hızlı  yıldızların  hızlarını  ve  izledikleri  yolu  incelediğinde,  bu  yüksek-hızlı  yıldızların  geçmişte  de  mevcut  olduğunu  belirledi…Ancak,  bugün  varlığı  belirlenebilen  yüksek-hızlı  yirmi  yıldızın  tamamı  genç  ve büyük  kütleli  yıldızlar…Samanyolunda  geçmişte  mevcut  olan  yüksek-hızlı  yıldızların  bir  kısmı,  haliyle,  belirlenememiş  durumda…

Araştırmacılar, GAIA  ve  HIPPARCOS  araçları ile  toplanan  veriden  oluşturulan  “Tycho-Gaia Astrometric Solution-TGAS”  yıldız  kataloğu  kapsamına  alınan  iki  milyon  yıldızın    verisi  üzerinde, özel  bir  yazılım  kullanarak   gerçekleştirdikleri araştırmalar  sonunda, bu  hızlı-yıldızlar  için  önce 20 000,  bir  sonraki  elemede  de  80   aday  yıldızı  belirlediler…  Sonunda, hızı saniyede  360  kilometreyi  aşan  altı  yıldız  belirlendi…!

Bu  yüksek-hızlı  yıldızlardan  birinin  hızının saniyede 500  kilometreyi  aştığının  belirlenmesiyle,  bu  yıldızın gravitasyonel  olarak Samanyoluna  bağlı  olmadığı  anlaşıldı…Kısaca,  bu  yıldız “gidici”…  Araştırmacılara  göre,  Samanyolunu  eninde  sonunda  terkedecek…!

Astronomlar,  bu  yüksek-hızlı  yıldızların  Samanyolunun etrafında  dolanan  çok  daha  küçük  bir  gökadadan  kaçmış  olduğunu  düşünüyor…

Cambridge  Üniversitesinden  olan  ve   “Sloan Digital Sky Survey”  verisiyle  bilgisayar  simülasynlarını  kullanan  bir  grup  araştırmacı, yüksek-hızlı  yıldızların Samanyolu’nun  yörüngesinde  dolanan cüce  gökada Büyük  Magellen  Bulutsusundan (Large  Magellanic  Cloud-LMC) geldiklerini  belirledi…

Araştırmacılara  göre, bir  süpernova  patlaması  sebebiyle tetiklenen  eş   yıldızlar LMC’nin  gravitasyon  kuvvetini  yenerek, Samanyoluna  transfer  olabilmekte…

Astronomlar,  bu  yüksek- hızlı  (büyük, mavi) yıldızların Samanyolunun  merkezindeki  kara  Delik  tarafından  fırlatılmış  olabileceklerini  düşünmekteydi…  Başka  bir  senaryo  ise, cüce  gökadaların (dwarf  galaxy)  parçalanması veya kaotik   yıldız  kümeleriydi  ( star cluster) …

Astronomlar,  bu  olasılıklar  içinde, süpernova  olarak  patlayan  bir  yıldızın  yol  arkadaşı  olan  diğer  yıldızı (binary  star)  bu  şekilde  hızlandırarak  uzaklara  gönderme  olasılığının  ön  plana  çıktığını  söylüyor… Araştırmacılara  göre, Samanyolunun içinden  hızlandırılan  yıldızların  bu  kadar  yüksek  bir  hıza  ulaşmaları  mümkün  değil… Ancak,  hızla  hareket  eden  gökadaların  içinden  fırlatılan  yıldızların bu  hızlara  ulaşması  mümkün…!

Astronomlar LMC’nin  Samanyolunun  etrafında  dolanan  düzinelerce  cüce  gökadanın  en  hızlısı  olduğunu  belirledi…Bu  gökadanın  kütleçekiminin  küçük  olması yıldızların  bu  gökadayı  terketmesini  kolaylaştırmakta…

Astronomlar, büyük  kütleli  yıldız  kalıntıları  olan  Nötron  Yıldızları  ile  Kara  Deliklerin  yollarına  devam  ettiklerini,  bu  sebeple,   “kaçan  yıldız”  (runaway  star)  kalıntısı  olan  ve  sayısı  bir  milyona  ulaşan  Nötron  Yıldızı  ve  Kara  Deliğin   Samanyolu  Gökadası  içinden geçmekte  olduğunu  hesaplıyor…

ESA’nın  GAIA  gözlem  aracıyla, milyarlarca  yıldız  üzerinden, 2018  yılında  toplanacak  verinin  analizinden, Leo  ve Sextans  Takımyıldızları  doğrultusunda   “kaçan  yıldız  otobanı”nın  keşfedilmesinin  mümkün  olabileceğini  düşünüyor…

Neticede, Stephen  Hawking,  Dünyalıları bilinen  yıldızlara  taşıma  hayali  kurarken, bu “kaçan  yıldızlar”  veya  “kaçan  Kara  Delikler”,  beklenmedik  bir  şekilde, Dünyaya  doğru  gelir  mi ?

İşte  o  zaman, seyredin  “gümbürtü”yü…!

 

 

Yararlanılan Kaynaklar:

http://www.spacedaily.com/reports/Fastest_stars_in_the_Milky_Way_are_runaways_from_another_galaxy_999.html

https://www.universetoday.com/136363/gaia-finds-six-stars-zipping-milky-way/

 

 

One thought on “Samanyolunun “misafir”  yıldızları…!  (Guest  stars  of Milky Way…!)

  1. Geri bildirim: Samanyolunun “misafir”  yıldızları…!  (Guest  stars  of  Milky Way…!) — HAVACILIK VE UZAY | tabletkitabesi

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s