Nötron  yıldızı  etrafındaki  gezegenler dokuz  canlı  mı…? (How do planets stay  alive after star death…?)

Geminga  Pulsarı  etrafındaki sok  dalgası.

(Kaynak: Jane Greaves / JCMT / EAO/ RAS/earthsky.org)

Deborah Byrd, kendi, earthsky.org  sitesinde, 6 Temmuz  2017  tarihinde  yayımladığı  bir  haberde bu  konuyu  duyurmuş…

Büyük  kütleli  yıldızların,  ömürlerinin  birinci  evresinin   sonunda bir  Süpernova  olarak  patladıkları  biliniyor… Patlayacak  yıldızın  yörüngesinde  dolanan  gezegenlerinin  mevcut  olduğu  düşünüldüğünde, bu  patlama  sürecinde, gezegenlerin  de  parçalanmaları  sözkonusu…

Ancak, astronomlar, Süpernova  patlamaları  sonunda oluşan  Nötron  Yıldızlarının  yörüngelerinde  dolanan  gezegenlerin  belirlenmesini  açıklamakta  zorlanıyor…!  Bu  gezegenler oralarda  nasıl  varolabiliyor…?

Geminga  Pulsarı’nın (siyah  çember  içinde)    bulunduğu  bölgeyi  gözleyen  astronomlar, patlamadan  sonra, gezegen  oluşumuna  ışık  tutabilecek  “yay-dalgası”  ve “iz”  gözlediler…

“Kraliyet  Astronomi  Birliğinin” (Royal Astronomical Society)  2-6 Temmuzda  gerçekleştirilen  Ulusal  Astronomi  Toplantısında (Yorkshire, England; bu  ilave  açıklama  ile,  İngiltere’den  bahsedildiğini  anlıyoruz !) astronomlar  Jane Greaves ve  Wayne Holland bu  konudaki  keşif  üzerine  bir  sunum  yapmış…; Gezegenlerin Nötron  Yıldızlarının  etrafında  nasıl  oluştuğu  hususundaki 25  yıllık  soruyu  (bilinmeyeni) cevaplamış…!

Bu  sitede  de birkaç  defa  açıklandığı  gibi,  Nötron  Yıldızları patlayan  büyük  kütleli  yıldızların  küçük  ama  çok  yoğun  kalıntısı yıldızlar… Çok  yoğun  olmaları, büyük  ölçüde  nötronlardan  oluşmuş  olmaları… (Kötü  bir  benzetmeyle, yemek  masasında  bu  yıldızdan bir  çay  kaşığı  kadarını  yutanın  yerinden  kalkması  mümkün  olamazdı…Sadece  ağırlığı  sebebiyle…!)

Araştırmacılar, 300 000  yıl  kadar  önce  meydana  gelmiş  olabileceği  hesaplanan bir  Nötron  Yıldızı  olan  Geminga  Pulsarını incelediklerinde, bu  gök  cisminin  Samanyolu  Gökadası  içinde hızla  ilerlemekte  olduğunu, önünde  de  bir  “yay-şoku  dalganın”  mevcut  olduğunu  belirlediler…

Bu  şok  dalgası Nötron  Yıldızının  oluşum  sürecinde  gezegen  oluşumunu tetiklemiş  olabilir  miydi…?

Astronomlar, 1992’de, Pulsar  PSR B1257+12’nin yörüngesinde  dolanan gezegenlerin  varlığını  belirlemişti… Sonradan, Nötron  yıldızlarının  yörüngelerinde  gezegenlerin  varlığının  nadir  bir  durum  olduğu  anlaşıldı…

Bir  nötron  yıldızının  gezegene  sahip  olabilmesi  için, bu  gezegenleri  oluşturacak  ilave ham-maddeyi  sonradan elde  etmesi  gerekecekti… (Tabi, yakınından  geçecek başka  bir  (sahipsiz) gezegeni  yakalayamazsa…!)

Araştırmacılara  göre, bir  Nötron  Yıldızının (Pulsarın) yörüngesinde  dolanan  gezegen, gravitasyonel  çekim etkisiyle, Pulsardan  Dünyaya  ulaşacak  radyo  dalgalarının (palslerin), normal  şartlarda  çok  düzenli  olacak,  varış  zamanlarını  etkileyerek  değiştirebilir…  Graves  ve  Holland bu  düşünceyi  doğrulayacak  kanıt  bulduklarını  düşünüyor…  Bu  kanıt, 800  ışık  yılı  uzaklıktaki “Gemini” (İkizler”  takımyıldızı  içindeki Pulsar, Geminga…!

Astronomlar, bu  bölgede  1997’de  belirledikleri  gezegenin zamanlamasındaki  düzensizlikler  sebebiyle,  izini  sürmekten  vazgeçmişlerdi…!

Hawaii’deki  Mauna Kea  dağında  bulunan James Clerk  Maxwell  Teleskobunu  (James Clerk Maxwell Telescope-JCMT)  kullanan  araştırmacılar, özel  bir  kamera  sistemi  kullanarak, Nötron  Yıldızı  Gaminga’yı  incelediklerinde, bu  gök  cisminin   yıldızlararası  gaz  ortamında ses  hızından  çok  daha  büyük  bir  hızla ilerlediğini, ayrıca,   bu  Pulsarın  etrafında bir    yay-dalgasının varlığını  belirlediler…

Araştırmacılar,  bu  “yay-dalgası”nın yakaladığı  madde  parçacıklarının Pulsara  doğru  yaklaşarak, gezegen  oluşumu  için  madde  sağlıyor  olabileceğini  düşünüyor…

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

 

http://earthsky.org/space/neutron-star-how-planets-form-after-supernova

 

One thought on “Nötron  yıldızı  etrafındaki  gezegenler dokuz  canlı  mı…? (How do planets stay  alive after star death…?)

  1. Geri bildirim: Nötron  yıldızı  etrafındaki  gezegenler dokuz  canlı  mı…? (How do planets stay  alive after   star death…?) — HAVACILIK VE UZAY | tabletkitabesi

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s