Kayıp Chandrayaan-1…sonunda  bulundu…! (NASA’s radar  finds  lost Lunar Spacecraft…!)

 

(Kaynak: NASA/JPL-Caltech)

NASA’nın  sitesinde  9  Mart 2017  tarihinde  yayımlanan  bir  habere  göre, izi 2009  yılında  kaybedilen  uzay  aracı, Chandrayaan-1,   NASA’nın DSS-14  radarı  ile  belirlendi… Kaliforniyadaki  “Goldstone”  Derin  Uzay İletişim  Kompleksinde ( Deep Space Communications Complex) bulunan ve 18  Mart 1966’da, Marsa  ulaşan  Mariner 4’le  de  iletişimi  sağlayan, 70  metre  çapındaki   radar  anteniyle Chandrayaan-1’i  tespit  etmek  mümkün  oldu…

NASA’daki  bilim insanlarına  göre, Dünya  yörüngesindeki uzay  araçlarının  ve  uzay  çöplerinin  yerinin  belirlenmesi  teknolojik  olarak  zorlukla  gerçekleştirilebilmekte…  Kaybolan  araç  Ayın  yörüngesinde  olunca  durum  daha  da  zorlaşmakta… Ayın  parladığı  ortamda  kayıp  küçük  bir  cismi   optik  teleskoplarla  araştırmak başarısızlıkla  sonuçlanmakta…

Ancak, NASA’nın  Pasedena-Kaliforniya’daki  “Jet İtkisi  Laboratuvarında” (NASA’s Jet Propulsion Laboratory)  çalışan  bilim  insanları, kayıp  bu  uzay  aracının  yerini  belirlemeyi  başardı…

Hindistanın  uzay  aracı  Chandrayaan-1  ile  en  son  iletişim  Ağustos  2009’da  gerçekleşmişti…

Bir  küçük  otomobilin  yarısı  büyüklüğündeki  bu  aracın  yerini  belirlemek  için, Ayın  yüzeyine yakın  bir  bölgeye,  70 metrelik antenle  gönderilen  radar  sinyallerinin  yansımaları 100  metre  çapındaki Green  Bank (West  Virginia) Radyo-Teleskobuyla  izlendi…

Ayın  farklı  yoğunlukta olan  ve  farklı  kütleçekimi  uygulayan  bölgeleri, zaman  içinde, uzay  araçlarının  yörüngelerinde  değişiklik  yapabilmekte, hatta  onların  yörüngeden  çıkarak  Ay  yüzeyine  çarpmasına  sebep  olabilmekte…

JPL’de  yapılan hesaplamalara  göre, bu  aracın halen  yörüngede  dolanıyor  olması  gerektiği  bilinmekteydi…  Yine    de, araçla  iletişim  kaybedildiğinden, araç  teknik  olarak “kayıp”  durumdaydı…

Aracın, Ayın  kutuplarından  geçen   bir  yörüngede  dolanıyor  olması,  onun  yerinin  belirlenmesini  nisbeten  kolaylaştırdı… Radar  antenini  Ayın  kuzey  kutbunun  160 kilometre  yukarısına  nişanlayan  araştırmacılar, kayıp  aracın  radarın  ışınını  kesmesini  beklediler…  Bu  bekleme  2 Temmuz  2016’da  ilk  olumlu  işaretini  verdi…!

Ayın  yörüngesindeki  bir  dolanışını  iki  saat sekiz  dakikada  tamamlayan  aracın,  iki  saatlik  bir  gözlem  süresinde kutup  bölgesinden  iki  defa  geçmesi  gerekiyordu… Radar  izlerinden  belirlenen  işaret  (radar  signature) bu  iki  saat  kadarlık  periyodla  uyuştu…

Aracın  güncellenen  yörünge (hız,  yükseklik)  bilgileri  daha  sonra, Dünya  yüzeyindeki  en  büyük  astronomi  radarı  sistemi  olan   “Arecibo Observatory” (Puerto Rico) ile  doğrulandı… (Kaynak  yazıda, Çinin  inşa  ettiği  ve  halen  test/kalibre  sürecinde  olan en  büyük  radyo  teleskoptan  bahsedilmemiş…!)

NASA’daki  bilim  insanları, Goldstone, Arecibo ve  Green Bank radyo  teleskoplarının Ay  yörüngesindeki küçük  uyduların  izlenmesinde, çarpışma  riski  hesabı (collision  hazard  assessment)   ve  yörünge  düzeltme  ihtiyacı  hesabında önemli  katkı  sağlayabileceğini  düşünüyor…

Çinin  yeni  radyo  teleskobu  da  dikkate  alındığında, Aya  insanlı  yolculukların  biraz  daha  emniyetli  bir  şekilde  yapılması  mümkün  olabilir…

 

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

https://www.jpl.nasa.gov/news/news.php?feature=6769

Bir Yanıt Bırakın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s