Samanyolu’na  en  yakın  gökada değişti…! ( The closest galaxy to the milky way was changed ?)  

 canisgalaxy_

Yakın  gökadalar.

(Kaynak: R. Ibata (Strasbourg Observatory, ULP) et al./2MASS/NASA/universetoday.com)

Matt  Williams, universetoday.com’da, 3 Ocak 2017  tarihinde  yayımlanan  yazısında  böyle  söylüyor…!

Samanyolu  gökadasının tek  başına  olmadığını, gökyüzünde  başka  gökadaların  da  mevcut  olduğunu astronom  Edwin  Hubble, 1930’lu  yıllarda keşfetmişti…

Araştırmacılar, yakın  tarihlerde, Samanyolunun  Lokal  Grup (Local  Group)  adı verilen  ve  54  gökada-cüce  gökada’dan  oluşan  bir  grubun  üyesi  olduğunu  da  belirlemişti…

Daha  sonraları  da, Samanyolunun  “Virgo  Supercluster”  adı verilen daha  büyük  bir  gökada  kümesinin  parçası  olduğu  anlaşıldı… Kısaca, Samanyolunun  yakın  ve  uzak  komşuları  mevcuttu…!

Gökada  Andromeda, Samanyoluna komşu  bir  gökada  olarak  tanıtıldığından (ve  çıplak  gözle  dahi  gözlenebildiğinden), zihinlere, “Samanyoluna  en  yakın  gökada”  olarak  yerleşti… Gerçekte  Andromeda  samanyoluna  en  yakın  olan  bir  “spiral  gökada”ydı… Gökadaların  en  yakını  değil…!

Cüce  gökadaların  varlığı on  yılı  biraz  aşan  bir  süreden  beri  bilinmekte…

Mevcut  durumda, Samanyolu  gökadasına  en  yakın  konumda  bulunan gökada,  cüce  gökada  Canis  Major (diğer  adıyla “Canis  Major  Overdensity”)…

Bu  yıldız  formasyonu  Samanyolunun  merkezinden  sadece  42 000  ışık  yılı, Dünyadan  ise  sadece  25 000  ışık  yılı  uzaklıkta…

Samanyolunun  merkezinin Dünyaya  uzaklığının 30 000 ışık  yılı  kadar  olduğu  dikkate  alındığında, bu  cüce gökada, Güneş  Sistemine (ve  Dünyaya) Samanyolunun  merkezinden  daha  yakın  bir  konumda, gerçekte  Samanyolunun-kısmen-içinde  yer  almakta…!

Bilim  insanları cüce  gökada  Canis  Major içinde,  büyük  bir  kısmı  yaşamlarının  Kızıl  Dev  safhasında (Red  Giant  Branch  phase) olan   bir  milyar  yıldızın  yer  aldığını  hesaplıyor…

Samanyolunu  üç  defa  saran  yıldızlar  halkasına Monoceros  Ring  adı  verilmekte…Bu  yıldız  dizisi daha  önce  “Sloan Digital Sky Survey-SDSS”  çalışmaları  esnasında  belirlenmişti…

Araştırmacılar  bu  cüce  gökadanın  Samanyolu  tarafından  yutulmuş  bir  gökadanın kalıntısı  olduğunu  düşünüyor…

Bir uydu  olarak Samanyolunun  etrafında  dolanan  diğer  küresel  kümeler (global  cluster)  NGC 1851, NGC 1904, NGC 2298  ve  NGC 2808…

Cüce  gökada  Canis  Major’un   keşfinden  önce,  cüce  gökada “Sagittarius”un  Samanyoluna  en  yakın  gökada  olduğu  biliniyordu… Bu  gökadanın Dünyadan  70 000  ışık  yılı  uzaklıkta  olduğu 1994  yılında  belirlendi… Dünyadan 180 000  ışık  yılı  uzaklıkta  olan  ve  daha  önce  Samanyoluna  en  yakın  gökada  olduğu  kabul  edilen,   şekilsiz  cüce  gökada  Büyük  Magellan  Bulutsusundan ( Large Magellanic Cloud-LMC)  daha  da yakındı…!

Cüce  gökada “Canis Major’un   2003’te  “Two Micron All-Sky Survey-2MASS”  ile  keşfinden  sonra, durum  değişti…!

1997-2001   döneminde, Mt. Hopkins Observatory (Arizona)  ve  Cerro Tololo Inter-American Observatory (Şili)’de  gerçekleştirilen  ve  gökyüzünün  yüzde  yetmişini kapsayan  gözlemlerle, 5700  kızılötesi  radyasyon  kaynağı  belirlendi… (Kızılötesi ışık, görünür  ışığa  kıyasla,   gökyüzündeki gaz-toz  kümelerinden çok  daha  az  etkilenmekte…)

Nisbeten  soğuk  olan  Kızıl Cüce  yıldızlar çıplak  gözle  gözlenemezken, kızılötesi  ışık  gözlemlerinde  oldukça  kolay  bir  şekilde  gözlenebilmekte…

Bu  gökada  gözlemleri  ve içinde  yer  alan  yıldızların  ışığının  analizinden gökadaların  başka  küçük  gökadaları  yutarak  büyüyebildikleri   hususundaki  düşünceyi  güçlendirdi…!  Samanyolu  da,  cüce  gökada  Canis  Major’u  ve   diğer  başka  gökadaları  yutarak, bu  şekilde  büyümüş  ve  büyümekte  olan  bir  gökada…

Herne  kadar, gökada  Canis  Major’u  oluşturan  yıldızlar “teknik  olarak”  Samanyolunun  bir  parçası  ise  de, bir  tanımlama  olarak, Canis  Major  Dünyaya  en  yakın gökada  sayılıyor…!

75 000  ışık  yılı  uzaklığıyla, 2003 yılından  önce,  Samanyoluna  en  yakın  gökada  olarak  bilinen  cüce  eliptik  gökada    “Sagitttarius”  idi… Dört küresel  yıldız grubuna  sahip  olen  ve çapı 10 000  ışık  yılı  kadar  olan  bu cüce  gökada  1994  yılında  keşfedildi… Bundan  önce, Büyük  Magellan  Bulutsusunun Samanyolunun  en  yakın  komşusu  olduğu  kabul  ediliyordu…

Gökada  Andromeda (M31) Dünyaya  2  milyon  ışık  yılı  uzaklıkta  ve saniyede  110  kilometrelik  bir  hızla  yaklaşmakta…

Bilim  insanları, yaklaşık dört  milyar yıl  kadar  sonra, bu  gökadanın  Samanyolu  ile  birleşeceğini  düşünüyor… Olası  sonuç, çok  büyük  bir  gökada…!

Araştırmacılar, Samanyolu  gökadasının  güçlü  kütleçekimiyle,  cüce  gökada  Canis  Major’u  parçalamakta  olduğunu  da  düşünüyor… Canis  major,  halen,  yapısal  bütünlüğünü  büyük  ölçüde  kaybetmiş  durumda…! Bu  uzun  sürecin  sonunda  Canis  Major “ruhunu”  Samanyoluna  teslim  etmiş  olacak…

Bu  noktada  sorulacak  soru  şu: “Dünyalılar  nereli…?”

Cüce  gökada  Sagittarius’lu…. Hem  de,   “içinden”…!

 

 

Yararlanılan  Kaynaklar:

https://www.youtube.com/watch?v=pig-uqRehNM&list=PL2Lz9LTm142wLfFXJN52wYUTYy8Rdn5gR

http://www.universetoday.com/21914/the-closest-galaxy-to-the-milky-way/

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s