Learjet 35 Kazası: İhmaller Zinciri…! ( Learject 35 Accident: “Total Failure…!)

HvKazası(Learjet 35A ‘nın  son  uçuşu.

(Kaynak: Aviationweek.com)

“Aviationweek.com”da 27 Nisan 2016  tarihinde  yayımlanan  bir  yazıda, 19 Kasım 2013  tarihinde, kalkışı takiben  denize  düşen Learjet 35A   uçak  kazasının  bulguları  açıklandı…!

ABD  Kaza İnceleme Yetkilisi  NTSB’nin  gerçekleştirdiği  incelemeler  sonunda, bu  kazaya, uçakta  ortaya  çıkan  sistem  arızasının yanında,  uçuş ekibinin  yetersizliğinin  de  katkıda  bulunduğu  belirlendi…!

Kısaca, Learjet 35A, 19 kasım  2013  tarihinde, kalkıştan  üç  dakika  kadar sonra Fort Lauderdale-Hollywood  uluslararası  hava  alanı   açıklarında  denize  düştü…

Yapılan  araştırmalara  göre,  bu  kazanın  ana  sebebi, sol  motor  itki-saptırıcısının (thrust  reverser), bilinmeyen  bir  sebeple,  uçuş  esnasında açılmış  olmasıydı… (Bu  sistem, uçağın  piste  inişini  takiben, yavaşlatmak için-fren  olarak- kullanılır…)

Yine  araştırma heyetine  göre, gerek  kaptan  pilot   ve  gerekse  yardımcı  pilot, meydana  gelen  bu  “acil” (emergency)  durum”dan  sonra, uçağa  bilinçli  bir  şekilde   müdahale  edememişti…! Yardımcı  pilot, uçağa  bu  gibi  durumlarda kumanda  edebilecek ve/veya kaptan  Pilota  yardımcı  olabilecek  seviyede kalifiye  değildi… Kaptan  pilot, bu  tip  uçaklarda  yeterince  tecrübeli  olmasına  (tecrübeli  olduğu beyan  edilmesine) rağmen, uçak  sistemlerinde  meydana  gelen  arızayı sağlıklı  olarak değerlendirememiş  ve doğru  müdahaleyi zamanında yapamamıştı…!

Kazanın  meydana  geldiği  saatlerde meteorolojik  şartlar  uçuş  için  uygundu… Ancak, uçuş  ekibinin arızayı  doğru  değerlendirememesi  sebebiyle, uçağın  kalktığı hava  alanına  geri  döndürülmesi  mümkün  olamadı…Bu  kazada, iki  pilotla  birlikte, uçakta  bulunan iki  sağlık  personeli  de  hayatını kaybetti…!

Yapılan  incelemede, uçağın  denize  çarptığı  anda,  her  iki  motorun  da  maksimum  güçte  çalışmakta  olduğu  belirlendi… (Normal  şartlarda, arızanın  meydana  geldiği  sol  motorun gücünün minimuma  indirilmiş  veya  durdurulmuş olması  gerekirdi…!)

NTSB  Heyetinin  yaptığı  kayıt  incelemelerinde, Meksika  kökenli  pilotların  uçuş  eğitimlerinde önemli  kayıt / belge ve  beyan aksaklıkları  belirlendi…

Araştırmacılar, ayrıca,  kazayla  sonlanan  uçuşta  pilotların hiç  çeklist  kullanmadığını  ve  birbiri  ile koordinede  bulunmadığını belirlemiş…!

Araştırmacılar, enkaz  üzerinde  gerçekleştirdikleri  incelemede, “İtki Saptırıcı” (Thrust Reverser) Sistemi  kumanda  svicinin “EMER  STOW” (acil kapat/kapatılmış) pozisyonda  olmadığını  belirlemiş…! (Pilotlar, acil  durum çeklisini  doğru  şekilde kullanabilmiş (izleyebilmiş)  olsaydı, arızanın  ortaya  çıktığı sol  motorun fren  sistemini, bu  sivice  kumanda  ederek,  kapatmaları / kapatma  teşebbüsünde  bulunmaları gerekirdi…)

Araştırmacılar, meydana  gelen  motor-ilişkili  arızaya  rağmen, “motor  arızası  acil  durumu”  prosedürünün  kullanılması  halinde,  uçağın  sağ  motorunun  sağladığı  güçle, bu  uçağın  yere  indirilmesinin  mümkün  olabileceği  sonucuna  varmış…

*

Meydana  gelen  bu  kaza, yakın  tarihli  bir  kaza…

Ticari  Hava Taşımacılığında kullanılan  uçak  sayıları  hızla  artarken, uçuş  ekibi (pilot)  ihtiyacı nasıl  karşılanıyor…? Geçmişte  alınmış  sertifikalar, belgeler,  uçuş kayıtları, uçuş  eğitimi  veren  kuruluşların yeterliliği ( uçak-ekipman  imkanları,…) yeterince  denetlenebiliyor  mu…?

Yakın  gelecekte  benzer  kazalarla  karşılaşılabilir  mi…?

Üzerinde  düşünülmesi  gereken  bir  konu…!

  

 

Yararlanılan  Kaynak:

http://aviationweek.com/business-aviation/multiple-failures-put-learjet-35a-atlantic?NL=AW-05&Issue=AW-05_20160511_AW-05_93&sfvc4enews=42&cl=article_2&utm_rid=CPEN1000001569806&utm_campaign=5860&utm_medium=email&elq2=70ac20ad55524cb19e5d75550519f3ef