Enrico Fermi

Enrico_Fermi_

Enrico  Fermi (1901-1954)

Enrico  Fermi, İtalya-ABD  vatandaşı  fizikçi… “Chicago Pile-1”  olarak  bilinen ilk  nükleer  reaktörün  tasarımcısı…! Kuantum  Teorisinin,  nükleer  ve  parçacık  fiziğinin,   istatistiksel  mekaniğin gelişmesine önemli  katkılarda  bulundu… “Atom  Bombasının  Babası”  olarak  bilinenlerden  biriydi…!

“Nötron  bombardımanı ile indüklenmiş radyoaktivite”  (induced  radioactivity) ve  “transyuranik  elementler”in (transuranic  elements) keşfi  için,  1938’de,  Nobel  Ödülü  kazandı… Nükleer  gücün  kullanılması  üzerine  bir  çok  patent  sahibi oldu…  Aynı  anda,  teorik  ve  deneysel  fizik alanında  çalışmalar  yapabilen  çok  az  sayıdaki  fizikçilerden  biri  olarak, yaşadığı  dönemde  büyük  saygı  gördü…

Fermi’nin ilk  önemli   katkısı  istatistiksel  mekaniğe  oldu… Wolfgang  Pauli’nin, 1925’te,    “dışlama  prensibini” (exclusion  principle) açıklamasından  sonra, Fermi, yayımladığı istatistiksel  formülasyon  ile (Fermi-Durac İstatistikleri) bu  prensibi ideal  gaza  uyguladı… Bugün, “dışlama  prensibi”ne  uyan  parçacıklar  “fermion”lar olarak  adlandırılmaktadır…

Daha  sonraki  dönemde  Pauli, “beta  bozunması” (beta  decay)  esnasında,  enerjinin korunumu  kanununa  uyabilmek  için,  elektronla  birlikte   şarjsız  ve görünemez  bir  başka  parçacığın  daha  yayımlanması  gerektiğini  ileri  sürdü… Bu  öngörüyü  ele  alan  Fermi geliştirdiği  modelde, “nötrino”  adını  verdiği  bu  parçacığı  da yerleştirdi… Yeni teorisi  daha  sonraki  aşamada  öngörülen “tabiatta  mevcut  dört  kuvvetten”   zayıf  kuvveti (weak  interaction) oluşturdu…

Fermi, nötronlarla  gerçekleştirdiği  indüklenmiş  radyoaktivite  deneylerinde, yavaş  nötronların hızlı  nötronlardan  çok  daha  kolay  yakalanabileceğini  gösterdi… Toryum ve  uranyumu  yavaş  nötronlarla  bombardıman  ettikten  sonra, yeni  elementlerin  ortaya  çıkabildiğini  anladı…Bu  keşfi  ona  Nobel  Ödülü getirdi… Sonradan  anlaşıldı  ki,  keşfedilen  bu  yeni  elementler (çok  kısa  ömürlü)  “füzyon” (fission) elementleriydi…

Fermi, 1938’de  İtalya’dan  ABD’ye  göç  etmek  zorunda  kaldı… İkinci  Dünya  Savaşı  esnasında Manhattan Projesinde çalıştı…  Liderliğini  yaptığı  araştırma  ekibiyle  birlikte tasarlayıp  inşa  ettiği  Chicago  Pile-1  tesisi  ile ilk  nükleer  zincir  reaksiyonu  (nuclear  chain  reaction) gerçekleştirdi…

Savaştan  sonra J. Robert Oppenheimer’in  yönetimi altında   nükleer  politikaların  oluşturulmasında  çalıştı…  Sovyetlerin  ilk füzyon bombasını 1949’da  denemelerinden  sonra, hidrojen  bombasının  geliştirilmesine, ahlaki  ve  teknik  gerekçelerle,   karşı  çıktı…

Fermi, “piyonlar” (pions)   ve  “muonlar” (muons)   sahasında  önemli  çalışmalar  yaptı…  Kozmik  ışınların  yıldızlararası  ortamdaki  manyetik  alanlar  sayesinde  hızlandırılan  madde  sebebiyle  ortaya  çıktığını  ileri  sürdü…

Birçok  enstitüye, ödüle  ve  konsepte  Fermi  adı  verildi… Sentetik  element “fermiyum” (fermium)  ve Fermi  Gama-ışını (Uzay)  Teleskobu” (Fermi Gamma-ray  Telescope)  bunlardan  ikisi…

Enrico  Fermi 53  yaşındayken, 1954 yılında, kanserden,  hayatını  kaybetti…

Yararlanılan  Kaynaklar:

http://en.wikipedia.org/wiki/Enrico_Fermi

http://www.newworldencyclopedia.org/entry/Enrico_Fermi

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s