Yakından Geçen Yıldız Belirlendi…! (Close Encountered Star)

 scholz-star-artwork-lg

“Scholz’s  Yıldızı”  (Sistemi; Temsili).

(Kaynak: Michael Osadciw/University of Rochester/Universetoday.com)

“Neandertal”  insanların  sona  yaklaştığı  ve  “modern”  insanın  ise  henüz günyüzüne  çıkmaya  başladığı dönemde, kısaca,  bundan  70 000  yıl  kadar  önce, Güneş  Sisteminden  bir  “çift-yıldız”  geçti…!  Spacedaily.com’da  (ve  diğer  bazı  kaynaklarda)  17  Şubat  2015’te  yayımlanan  bir  habere  göre, Güneş  Sisteminin “yakınından  (gerçekte  içinden…) geçen”  bir çift-yıldızın  belirlendiğini  duyuruldu…!  ABD’li,  Avrupalı, Şili’li  ve Güney  Afrika’lı  bir  grup astronom  Güneş  Sisteminin  sınırı  olan  Oort  Bulutu   içinden  70  000  yıl  önce  geçen  bir  “sönük”  yıldız  çiftini  belirledi…

Yapılan  hesaplara  göre, Güneşe  en  yakın  yıldız  olan  “Proxima  Centauri”nin  bulunduğu  mesafenin  (4.2  ışık  yılı) beşte  birinden  geçtiği   hesaplanan  bu  yıldız-çiftinin  ana yıldızına “Scholz’s     Star”   adı verildi…   (Astronom  Ralf-Dieter Scholz    bu  yıldızı   2013’te  keşfetti…)  Astronomlar  bu  yıldız  çiftinin  şimdi  17-23  ışık  yılı  uzaklıkta  olduğunu  belirledi…

Araştırmacılara  göre,   bu  yıldız  sistemi  70 000  yıl  önce  Güneş  Sisteminin  dış  sınırını  oluşturan  Oort  Bulutunun  kenar  bölgesinden, diğer  bir  ifadeyle,   Güneşten  52 000  AU (0.8 ışık  yılı)   uzaktan  geçtiğini  belirledi… Araştırmacılar,  bu  ve  benzeri yıldızların  Oort  Bulutunun  içinden  geçerek,  bulutun  bu  bölgesinde,  çok  az  miktarda  da  olsa, mevcut  olan   kuyruklu  yıldızı harekete  geçirdiğini ve  unların  bir  kısmını  Güneşe  doğru  yönlendirmiş  olabileceğini  düşünüyor…  (Ocak 2015’te  Güneşin  etrafından  dolanan    kuyruklu  yıldız    “Lovejoy”  Oort  Blutundan  gelen  bir  kuyruklu  yıldızdı… )

Scholzs-and-the-OortCloudx

Güneş  Sisteminin  sınırı – Oort  Bulutu. 

(Kaynak: NASA, Michael Osadciw/University of Rochester, Illustration-T.Reyes/Universetoday.com)

Gökbilimciler,  uzun  periyodlu (Oort  Bulutu  kökenli) kuyruklu  yıldızların  Güneşe  yönelmesini  açıklarken, bunların, bölgeden  geçen yıldızlar  tarafından  tetiklenmiş  olabileceğini  de  ileri  sürmekteydi… Ancak, yeterli   kanıt  gösterilememesi  sebebiyle,  bu  öngörü  biraz  zayıf  kalmaktaydı…  “Scholz’s  Yıldızı”nın  keşfi  bu  sahadaki  kanıt  eksikliğini  gidermesi  açısından  önemli…!

Yapılan  gözlemlerde,  “Scholz’s  Yıldızı”nın, Dünyaya  nisbeten  yakın  olmasına  rağmen, gökyüzünde  gözlenen  hareketinin   (tangential  motion)  çok  küçük  olması  gökbilimcilerin  dikkatini  çekti…  Bu  yıldızın  Dünyadan  uzaklaşma  yönündeki (radyal)  hareketi  ise oldukça  büyüktü…  Bu  durum  bu  sistemin  geçmişte (ki, bu  süre  70 000  yıl  olarak  hesaplandı…)  Güneş  Sisteminin  içinden  (veya   yakınından)  geçmiş  olduğu  anlamına  geliyordu…

Araştırmacılar,  Güneş  Sisteminin  yakınından  geçen  yıldız  olarak,  bugüne  kadar yıldız HIP 85605’i  belirlemiş, bu  yıldızın  tekrar geri  gelmesi  için  240 000-470 000 yıl  gerektiği  hesaplanmıştı… Araştırmacılar,  yaptıkları  yeni  hesaplarla HIP 85605’in   200  ışık yılı  uzaklıkta  olduğunu  ve Oort  bulutuna gelecekte  yaklaşamayacağını  da  belirlediler…

2013  yılında  belirlenen  “Scholz’s  Yıldızı”    (WISE J072003.20-084651.2)  sönük  bir  “kızıl  cüce”…   Bu  yıldızın “kahverengi  cüce” olan    bir  arkadaşı  da  mevcut…”Kahverengi  cüceler” Güneşten  çok  küçük  fakat  Jüpiterin  on  veya  daha  fazla  katı  kadar  büyük, sönük  gök  cisimleri…  Araştırmacılar her  100 000 yılda  bir,  bir  yıldızın  Güneş  Sisteminin  yakınından  geçebileceğini, “Scholz’s  Yıldızı”  kadar  yakından  geçişin  ise  dokuz  milyon  yılda  bir  olabileceğini    hesaplıyor…  “Scholz’s  Yıldızı”  sisteminin  3-10  milyar  yıl  yaşında  olduğu  hesaplandı…

Bilim  insanlarına  göre,  “M-sınıfı” (M-class)  bir  yıldız  olan  “Scholz’s  Yıldızı”nın (kütlesi  Güneşin yüzde  onbeşi  kadar…86   Jüpiter  kütlesinde…)  başta  Samanyolu  Gökadası  olmak  üzere, Evrende  en  fazla  bulunan  yıldız  tipi…  Yol  arkadaşı  olan Kahverengi  Cüce  de (T5 tipinde  ve  65 Jüpiter kütlesinde…)  Samanyolunda  bolca  bulunan  bir  tür  gök  cismi…  Ancak, sönük  olmaları  sebebiyle,  gözlenmeleri   oldukça  zor…

Güney  Afrika’daki  “Southern African Large Telescope (SALT)”ı  ve  “Las  Companas” Gözlemevindeki  (Şili)   Magellan Teleskobunu  kullanan  araştırmacılar, “Shutz’s  Yıldızı”nın  açısal  ve  radyal  hızlarını ölçerek,  yörüngesinin  Güneş  Sisteminden (veya  yakınından)  geçtiğini  belirledi…

Bilim  insanları,  “Scholz’s  Yıldızı”nın  herne  kadar  parlaklığı  11.  Kadirden  bir  yıldız  ise  de, manyetik  olarak  aktif  olduğu  belirlenen  bu  gök  cisminin,  yüzeyinde  meydana  gelebilecek  patlamaların   ve  gaz  fışkırmalarının, onun  parlaklığını  bin  kat   yükseltebileceğini düşünüyor… Dolayısıyla, ilkel  insanlar (70 000  yıl  önce)  bu  yıldızı parlaklığı  değişen   yeni  bir  yıldız  olarak  görmüş  olabilir…

“Schultz’s  Yıldızı”,  mevcut  durumda,  Güneş  Sisteminin   21  ışık  yılı  yakınındaki bölgede  yer  alan  yüz   yıldızdan  biri…  Yapılan  hesaplar  onun, yüzde doksansekiz  olasılıkla, Güneşin  52 000 AU  yakınından (Oort  Bulutunun  dış  bölgesi)  geçtiğini  gösteriyor…  Bu  yıldız (çifti)  halen güney  yarıkürede,  “Monoceros”  takımyıldızı  içinde…

“Scholz’s  yıldızı”nın  keşfi, 1984’ten  beri  devam  eden  bir  tartışmayı alevlendirebilir…! Plentolojistler     David Raup   ve  Jack Sepkoski,  o  tarihlerde, daha  sonra  “Nemesis”  adı  verilen  sönük  bir  cüce  yıldızın, yirmialtı  milyon  yıllık  periyodlarla  Güneş  Sistemine  girerek, Dünyayı  ve diğer  gezegenleri bombalayan  kuyruklu yıldız  yağmurlarına  yol  açtığını  ileri  sürmüştü...

Güneşten  95 000  AU  kadar   uzaklaşan  “Nemesis”    Dinozorların  yok  olması   başta  olmak  üzere,   canlıların  yok  oluşuna (mass  extinction)  sebep  olmaktaydı…   Yine  de, yakın  tarihlerde  yapılan  araştırmalar “Nemesis”in  varlığı  için  yeterli kanıt  sağlayamadı…

Yakın  gelecekte yapılacak  yeni  araştırmalar  belki “Nemesis”in  izinin  bulunmasını  sağlayabilir…

Yararlanılan  Kaynaklar:

http://www.universetoday.com/119038/a-star-passed-through-the-solar-system-just-70000-years-ago/

http://www.spacedaily.com/reports/Close_Encounters_of_a_Scholz_Kind_999.html

http://earthsky.org/space/roaming-star-system-a-near-miss

 

 

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s